సూర్యాపేట జిల్లా, నడిగూడెం మండలం, చెన్నకేశవపురం గ్రామంలో నిమ్మ తోటల సమగ్ర యాజమాన్య పద్ధతులపై రైతులకు శిక్షణ కార్యక్రమం జరిగింది. శ్రీ ఫౌండేషన్, కృషి విజ్ఞాన కేంద్రం (), గడ్డిపల్లి, ఉద్యాన శాఖ సంయుక్తంగా ఈ కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించాయి.
రైతు శ్రీ తంగెళ్ల చంద్రయ్య నిమ్మ తోటలో జరిగిన ఈ కార్యక్రమంలో గ్రామ సర్పంచ్ శ్రీ గోసుల రాజేష్ అధ్యక్షత వహించగా, జిల్లా ఉద్యాన శాఖాధికారి శ్రీ టీ. నాగయ్య ముఖ్య అతిథిగా పాల్గొన్నారు. మండల వ్యవసాయ అధికారి శ్రీ మల్సూర్, ఉద్యాన శాఖ అధికారి శ్రీమతి అనిత, ఉద్యాన విస్తరణ అధికారి శ్రీ అనిల్, శ్రీ ఫౌండేషన్ ప్రతినిధి శ్రీ ఎం. గోపి, కేవీకే శాస్త్రవేత్తలు శ్రీ సీహెచ్. నరేష్, శ్రీ ఎ. కిరణ్, రైతులు శ్రీ అర్జున్ రావు, శ్రీ మేకల గోవర్ధన్, శ్రీ మేకల కృష్ణయ్య తదితరులు హాజరయ్యారు.
ఈ సందర్భంగా కేవీకే ఉద్యాన శాస్త్రవేత్త శ్రీ సీహెచ్. నరేష్ మాట్లాడుతూ, నిమ్మ తోటల్లో అధిక దిగుబడులు, నాణ్యమైన పండ్లు పొందాలంటే సమతుల్య ఎరువుల యాజమాన్యం, సరైన నీటి యాజమాన్యం, సకాలంలో కొమ్మల కత్తిరింపు, కలుపు నివారణ, సమగ్ర సస్యరక్షణ పద్ధతులను పాటించాలని సూచించారు. మొక్కల వయస్సు, నేల స్వభావం, పంట స్థితిని బట్టి ఎరువులు, సూక్ష్మపోషకాలను సిఫార్సుల మేరకు అందించాలని వివరించారు.
కేవీకే శాస్త్రవేత్త శ్రీ ఎ. కిరణ్ మాట్లాడుతూ, నిమ్మలో సిట్రస్ లీఫ్ మైనర్, సిట్రస్ సిల్లా, పండు తొలుచు ఈగలు, పొలుసు పురుగులు, పేనుబంక వంటి పురుగులను ఎప్పటికప్పుడు గమనించాలని సూచించారు. ఆకులపై మచ్చలు, కొమ్మలు ఎండిపోవడం, పండ్లపై గాయాలు, ఆకులు ముడుచుకోవడం వంటి లక్షణాలను గుర్తించి, సమస్య తీవ్రతను బట్టి సమగ్ర సస్యరక్షణ చర్యలు చేపట్టాలని తెలిపారు. గుమ్మటపు తెగులు, కొమ్మ ఎండు తెగులు, వేరుకుళ్లు వంటి సమస్యల నివారణకు తోటలో నీరు నిల్వ ఉండకుండా చూడటం, ఎండిన కొమ్మలను తొలగించడం, పనిముట్లను శుభ్రపరచడం, తోట పరిశుభ్రత పాటించడం ముఖ్యమని వివరించారు.
ప్రస్తుత వాతావరణ పరిస్థితుల్లో రైతులు తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలను వివరిస్తూ, తోటలో నీరు నిల్వ ఉండకుండా తగిన మురుగు నీటి పారుదల సౌకర్యం కల్పించాలని, నేలలో తేమను బట్టి నీటిని అందించాలని, మొక్కల మొదళ్ల వద్ద అధిక తేమ పేరుకుపోకుండా చూడాలని శాస్త్రవేత్తలు సూచించారు. ఎండిన, వ్యాధి సోకిన కొమ్మలను తొలగించి తోట బయట నాశనం చేయాలని, కలుపు మొక్కలను నియంత్రించాలని, పురుగులు మరియు తెగుళ్ల లక్షణాలను క్రమం తప్పకుండా పరిశీలించాలని తెలిపారు.
అదేవిధంగా, నిమ్మలో అరగుల యాజమాన్యం (పంట కొమ్మల నిర్వహణ, కత్తిరింపు మరియు తోట ఆకృతి నిర్వహణ) సక్రమంగా చేపట్టడం ద్వారా గాలి, సూర్యరశ్మి ప్రసరణ మెరుగుపడి, మొక్కల ఆరోగ్యం మెరుగుపడుతుందని వివరించారు. పంటకు అవసరమైన పోషకాలను నేల పరీక్ష ఆధారంగా అందించాలని, పూత, కాయ అభివృద్ధి దశల్లో నీటి ఒత్తిడికి గురికాకుండా జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని సూచించారు. పురుగుమందులు, శిలీంద్రనాశకాలను సమస్యను నిర్ధారించిన తర్వాత మాత్రమే, సిఫార్సు చేసిన మోతాదుల్లో, లేబుల్ సూచనలు మరియు భద్రతా జాగ్రత్తలను పాటిస్తూ వినియోగించాలని తెలిపారు.
అనంతరం శాస్త్రవేత్తలు రైతులతో కలిసి నిమ్మ తోటను క్షేత్రస్థాయిలో పరిశీలించి, పురుగులు, తెగుళ్లు, పోషక లోపాలు, మొక్కల పెరుగుదలకు సంబంధించిన సమస్యలను చర్చించారు. రైతుల సందేహాలను నివృత్తి చేసి, తోట పరిస్థితులకు అనుగుణంగా శాస్త్రీయ సూచనలు అందించారు.
